چوپانانِ آباد

mostaghimi.25@gmail.com

 

چوپانان از نگاه آیت الله صادق خلخالی

قسمت اول

یكی از روز های جمعه اوائل شهریور 52 با یكی از رفقا رهسپار چوپانان شدیم . از انارك كه بیرون آمدیمراه خاكی جلومان بود بطرف شرق ،سپس پیچ خورده بطرف شمال ،از سر گردنه ها گذشتیم و بعد از طی قریب یك فرسخ راه صعب العبور گردنه و دره و كوه وارد جلگه شدیم . در پنج فرسخی انارك طرف دست چپ فرود گاه اضطراری دیده می شود و در طرف روبرو نزدیك فرود گاه محلی است بنام چال خربزه كه سابقا معدن بوده و الان تعطیل است و چند دستگاه ساختمان گلی و خشتی در آنجا بطور پراكنده وجود دارد.چاه آب موتوری كه شابقا كار می كرده فعلا تعطیل است.

در چال خربزه دو نفر به چشم می خورد .یكی پیر مردی بود كه متصدی تلفن آنجا بود و سابقا در معدن آنجا كار می كرده و یك پا بیشتر ندارد و پای دیگرش براثر تصادف در معدن ازبین رفته است . روی پای دیگرش هم زخم بود و می گفت سالكی است كه مرتب خارش میكند. می گفت هر ماه صدو پنجاه تومان حقوق می گیرد. لباسش خیلی چرك و مندرس و بدنش بسیار كثیف بود .

به ما زیاد اصرار كرد تا برایمان چای درست كند . ما قبول نكردیم. می گفت آب بوسیله ماشین معدن برای او می آورند .پشكل الاغ را توی منقل جمع كرده بود و با آن آتش روشن می كرد ،یك الاغ داشت كه در آن حوالی مشغول چریدن بود و با همه این زندگی نكبت بار دیدم سرزنده و چابك است و بی خانمانی او را ناراحت نكرده است.

از آنجا حركت كرده بعد از طی قریب هفت هشت فرسخ بمزرعه ای رسیدیم معروف به الله آباد كه الان به مزرعه جواد معروف است. تمام درختان مزرعه درخت گز بود و در وسط درختان یك حوض آب نسبتاٌ بزرگی بصورت استخر آب كه موتورش را تازگی تعطیل كرده بودند وجود داشت. در اطراف استخر قریب دویست راس گوسفند و بز در زیر سایه های دیوار خرابه و كنار استخر خوابیده یا مشغول خوردن آب بودند.

آنجا محل زراعت و یونجه كاری بود و برای گله داری وسط كویر خیلی مناسب، با خرج كم چاه به آب می رسد و استفاده زیاد دارد . در همه جا همینطور است مع الوصف به این مسئله در دهات و مزارع كویر كم بلكه اصلا به آن توجه نمی شود و با اینكه دولت می تواند با بودجه كم آب را بوسیله موتور در اختیار كشاورزان كویر بگذارد و كلی هم به وضع دامداری و گوشت و غله كشور كمك كند با همه این احوال كویر نصف قیمتی است كه در تهران و قم وجود دارد.

بتاریخ 25 شهریور 52 در انارك گوشت خوب نرینه هر كیلویی 11تومان در صورتیكه همین گوشت را در تهران و قم بیست تومان نمی دهندتازه كمیاب هم هست و یكی از مسائل لاینحل روز است . كویر آنطور كه ما از دور با آن آشنا بودیم كاملاٌ برعكس است . كشت و زرع در هر نقطه آن می توان كرد و مخصوصاٍ تربیت درخت گز و گله داری و حشم با خرجی كم میسر است و استفاده فراوان دارد. 

بادام كوهی و انجیر كوهی در سر كوهها وجو دارد و با توجهی مختصر می توان تخك آنها را در همه جا كاشت و بفضای سبز منطقه كمك نمود .

از چال خربزه كه بگذری در اطراف راه تپه های رمل روان جلب توجه می كند،مثل اینكه شنها را با پارو دسته كرده و روی هم تلنبار كرده اند دایره وار بطوریكه دایره های رمل تو درتوی هم رفته كه واقعاٌ جلب نظر می كند

و از چیزهایی كه می توان در میان كویر مشاهده كرد یكی هم سراب است مثل آب دریا . اصلاٌانسان گمان نمی كند كه غیر از آب بوده باشد.من در مسافرت های خود بسراب برخورد كرده ام آنها مثل سراب كویر انسان را بغیر واقع هدایت می كند.

نزدیك چوپانان رمل زیاد است طوریكه در اطراف آبادی كوهی از رمل جمع شده و می گفتند از این كوههای رملی در اطراف زیاد است البته می توان با درختكاری در كویر از پیشرفت كوههای رمل جلوگیری كرد مخصوصا برای این كار از درختهای كویری براحتی می توان استفاده كرد .در تركستان شوروی هم جلو رمل روان را بوسیله درختكاری و بوته كویری گرفته اند  در ایران هم در اطراف سبزوار درختكاری شروع شده است لكن بطور ناقص و كجدارومریز است اگر پی گیری نباشد اثر مطلوب نخواهد داشت باید به این مسئله توجه فراوان شود و بودجه كلانی به آن تخصیص داد. ادامه دارد



روستای "عباس آباد چوپانان" با یک خانوار

روستای "عباس آباد چوپانان" با یک خانوار، تقدیم به خانواده نوری Only one household in little village


by 

Abbas Abad village like a small paradise in the desert.

 هنگامیکه در "روستای چوپانان" یعنی شهر بادگیر هابودیم، باخبر شدم که در این حوالی یککاروانسرای قدیمی                                        و روستای جالب با یک قنات باستانی است. فردای آن روز بر آن شدیم تا به این روستا بیاییم که در نوع خود در                                       مناطق کویری کم نظیر بود.

حاج علی پیر مرد که تنها خانوار ساکن این روستای کوچک بود میگفت: او و همسرش و یک نفر دیگر، تنها ساکنان                                     این روستا هستند! یعنی یک خانوار و سه نفر تمام سکنه این روستا بودند! البته چون ایام نوروز بود، فرزندان و                                           نوه ها از شهر های مختلف به دیدار حاج علی آمده بودند و یکی از آنها که کامیون دار بود، باد تایر ماشین مرا که از                                        روز قبل کمی نامناسب بود تنظیم کرد و بسیار خونگرم و مهربان بودند و به استقبال خانواده ما آمدند.


در این روستا که قدمت آن بیشتر از روستای چوپانان است، یک کاروانسرای قدیمی نیز وجود دارد که در تصویر                                        مربوطه شرح آن داده شده است.

به منظور حمایت از یوزپلنگ آسیایی و حفظ و گسترش زیستگاه این گونه در خطر انقراض،‌ منطقه شکار ممنوع                                            عباس آباد در استان اصفهان ،‌ به «پناهگاه حیات وحش» ارتقا یافت. عباس آباد یکی از 10 زیستگاه مهم                                         یوزپلنگ آسیایی در کشور به شمار می رود. پناهگاه حیات وحش عباس آباد در اصفهان 320 هزار هکتار                                           وسعت دارد و از تنوع گونه ای خوبی برخوردار است به طوریکه در این منطقه جمعیت قابل قبولی از قوچ و میش ها،                                         ‌کل و بز، ‌جبیر،‌آهو و خرگوش وجود دارد که میتواند به عنوان طعمه های یوز مورد استفاده این جانور قرار گیرد.                                                    همچنین پلنگ ،‌گربه شنی ،‌ سیاه گوش و یوزپلنگ از جمله گربه سانان موجود در این منطقه است که در کنار                                          انواع دیگری از پستانداران و بسیاری از گونه های پرندگان ،‌ غنای تنوع زیستی این منطقه را افزیش داده اند


http://www.panoramio.com/photo/67800353


More info about Windcatcher at this photo

 که در شمال استان اصفهان و از توابع شهرستان نایین می باشد در جوار کویر مخوف و معروف                                                   ریگ جن قرار دارد. این روستا که در نزدیکی تقاطع جاده های اصفهان-طبس واصفهان-دامغان                                                         قرار دارد و همچنین نزدیکی آن با خور، جندق و روستای مصر سبب شده است که بی اختیار هر                                                  رهگذری که قصد مسافرت به آن مناطق را دارد از آنجا نیز دیدن کند.

در باره این روستا خیلی خوانده و شنیده بودم و بسیار مشتاق دیدن آن. تا قبل از رسیدن در این آرزو                                                 

بودم که بتوانم از بلندی و تپه ای مشرف، این روستا را از نزدیک ببینم. وقتی به آنجا رسیدیم شب بود                                                      و چون سپیده چشمانم را گشودم حدسم به واقعیت تبدیل شد. اما حیف که در این روستا دوربین                                                      با ما سر ناسازگاری پیدا کرد و عکسهای خوبی نشد بگیری.

چنانچه صبح زود بر روی تپه بالای امامزاده سید جلال الدین و مشرف به روستا بروی، افق را در                                                  دوردست خواهی دید که نور ملایم خورشید کویری را بر دامن روستا پهن خواهد نمود. چشم اندازی                                                      از روستای بی نظیر و با ساختاری منحصر بفرد. بافت روستای چوپانان پیوسته است و به گونه ای که                                                  فقط از یکطرف به کوچه و گذر اصلی راه دارد و این امر از مبادله سریع گرما و سرما به داخل خانه ها                                              جلوگیری می کند. این روستای سرخ رنگ در دامنه سه رشته کوه قراول خانه، کوه انبار و کوه                                                      امام زاده قرار دارد که بهترین نمای آنرا از بالای کوه امازاده می توان دید.

با توجه به آنکه روستا در منطقه کویری و مورد هجوم شنهای روان قرار گرفته، ساختار کوچه ها بگونه                                             شطرنجی و طوری است که از ابتدا تا انتهای آنرا می توان دید و اگر شن بهمراه باد بیاید به مانعی                                                   برخورد نکرده و از آنسوی کوچه خارج خوهد شد. تقریبا همه خانه ها بشکل مربع بوده و ساختار                                                     مشابه با حیاط و حوض و نخل در آن برای رهایی از گرما و یک درب چوبی که دارای دو کوبه                                                        برای آقایان و ورود خانم ها است می باشد که هر جنس باید کوبه مخصوص را برای ورود مینواخت.

در اطراف روستا برج و بارو قرار داشت و هنوز هم آثار برخی از آنها مشاهده می شود. آب روستا از                                                   طریق قنات تامین می شود

http://www.panoramio.com/photo/57149482


كاروانسرای عباس آباد


The old hotel on the Silk Road (400 years ago) چگونگی پیدایش کاروانسرای شاه عباسی حسام السلطنه روستای عباس آباد چوپانان

by 

More info about Caravanserai in this photo or this one.

قدمت روستای عباس آباد بسیار بیشتر از روستای چوپانان است. و حتی قبل از احداث روستا

 نیز کاروانسرای قدیمی و چاه آب آن قدمت هزاران ساله دارد. و اما داستان پیدایش این      کاروانسرای شاه عباسی که بنام کاروانسرای حسام السلطنة خوانده می شود در نوع        خود جالب است.

ساختمان فعلی کاروانسرا در زمان شاه عباس صفوی ساخته شده و هنوز نیز سالم و پابرجا      است. در مورد تاریخچه آن در روستای عباس آباد چوپانان میگویند که: شاه عباس و هیئت         همراه که عازم زیارت مشهد بوده اند یا برمیگشته اند، در کاروانسرای قبلی اطراق میکنند و          چون آب و هوای آنجا نسبت به بیابانهای داغ آنجا بهتر بوده شاه عباس به وزیر خود که همراه        وی بوده میگوید من اینقدر در اینجا میمانم تا یک میوه از اینجا را بخورم. وزیر که میخواست حکم      شاه را اجرا کند و از سوی دیگر نیز نمیشد بساط حکومت را در پایتخت بدون شاه و وزیر رها         کرد، در مقام چاره جویی بر آمد و با پرس و جو فهمید که تخم شلغم خیلی زود سبز میشود.           لذا مقداری تخم شلغم را در باغچه ای کاشتند و آبیاری کردند تا دو سه روز بعد علف آن که            سر از خاک بیرون آورد آن را برای شاه عباس آوردند و وی آنرا همراه با صبحانه خورد و بر عقل          و درایت وزیرش آفرین گفت! سپس دستور داد تا کاروانسرای فعلی را در آن محل بسازند و           یک قنات هم در آنجا حفر کنند. این دو در حال حاضر نیز در عباس آباد وجود دارند و همجوار          روستا میباشند.

داستان خود این روستا نیز بسیار جالب است که [در تصویر مربوط به خود آن]() گفته                  شده است.

http://www.panoramio.com/photo/67773573


  • کل صفحات:3  
  • 1
  • 2
  • 3
  •   

همه پیوندها
ساخت وبلاگ در میهن بلاگ

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | ساخت وبلاگ صوتی صدالاگ | سوال و جواب و پاسخ | رسانه فروردین، تبلیغات اینترنتی، رپرتاژ، بنر، سئو | Buy Website Traffic